Doelen

Doelen halen

door

Marianne van Kampen

Ik zou eigenlijk moeten, maar ik doe het niet…

Ik moet eigenlijk meer bewegen. Ik moet eigenlijk wat kilootjes kwijt, ik zou vaker ‘nee’ moeten zeggen en ik zou ook eens moeten proberen om dat nieuwe computerprogramma onder de knie te krijgen.

 

Als je iemand een van deze dingen hoort zeggen, dan kun je rustig aannemen dat het een kansloze missie is. Je hoort het al aan de taal: ‘moet eigenlijk’ impliceert dat je het als een verplichting voelt (anders gebruik je wel het woord ‘wil’). ‘Eigenlijk’ zwakt de hele boodschap af en ‘zou moeten proberen’ betekent in het meest gunstige geval dat je voor de vorm een poging waagt, maar met weinig overtuiging.

 

In deze blog vertel ik je:

  • hoe de juiste taal helpt om je doelen te bereiken;
  • hoe het kan dat je weet dat iets goed voor je is, maar je het toch niet doet;
  • hoe je je kansen vergroot om je doelen te bereiken.

Gebruik de juiste taal

Formuleer positief, krachtig en doelgericht. Geen twijfeltaal als ‘eigenlijk’, ‘misschien’, ‘proberen’ en ‘zou moeten’. Je wilt iets of je wilt het niet. En als je het wil, dan doe je het. Natuurlijk kan dat mislukken, maar dat zie je dan wel weer. Dan stel je je plannen bij.

 

Saboteer jezelf in ieder geval niet door op voorhand al te zeggen dat je het ‘gaat proberen’. Proberen is niets. Je doet iets, of je doet iets niet. Je gaat dus meer bewegen, of niet. ‘Proberen meer te bewegen’, is geen daadkrachtige, oplossingsgerichte instelling. Datzelfde geldt voor woorden als ‘eigenlijk’, ‘misschien’ en ‘zou moeten’. Hiermee zeg je impliciet al dat je er niet echt voor gaat. Je geeft jezelf alvast een escape.

 

Het werkt dus beter om te zeggen ‘ik wil meer bewegen’. Dan is het van jou. Jij spreekt uit dat je het wil en dat doet het goed in je hersenen. Als je naar jezelf of een andere uitspreekt wat je wilt en wat je gaat doen, dan is de kans groter dat je het waarmaakt. Mensen willen nu eenmaal consistent zijn. En dat ben je alleen als je doet wat je zegt. In mijn blog ‘hoe maak ik een vision board dat je helpt om je doelen te realiseren’, vertel ik je meer over het positief verwoorden van je doelen en waarom dat werkt.

 

Waarom doe je soms niet wat je ‘eigenlijk wel’ wil?

Ken je dit mooie driehoekje al? Zoals Harrie Brakel, bedenker van dit model, stelt: “de psychologie zit vol mooie driehoeken.” Nou, dit is een van mijn favoriete driehoeken. Dit model gebruik ik ook in trainingen graag en vaak en het is op al je doelen en verandertrajecten van toepassing. Hieronder leg ik hem uit in een sterk vereenvoudigde versie, om het voor nu behapbaar te houden. Alle drie de factoren hebben namelijk effect op elkaar en dat maakt het een dynamisch en gelaagd model. Voor de liefhebbers: binnenkort schrijf ik een hele blog over dit model en dan kun je er helemaal induiken 🙂

 

Verandernoodzaak: Stap één in een veranderproces. Je moet eerst vinden dát er iets moet veranderen, er moet een noodzaak zijn. Deze stap zit nog vooral op rationeel niveau. Je hebt bijvoorbeeld bedacht dat je wil afvallen. Je hebt daar ook een aantal argumenten bij bedacht: ‘Het is gezonder’, ‘ik pas de helft van mijn kleren niet meer’, ‘ik heb last van mijn gewrichten’. In dit stadium is ‘willen afvallen’ alleen nog een gedachte, iets in je hoofd. Je voelt het nog niet in je hart of je buik. Toch is het belangrijk dat je aandacht geeft aan deze eerste stap: zonder noodzaak geen verandering, dus zorg dat je helder hebt wat het voor jou noodzakelijk maakt.

 

Veranderbereidheid: Stap twee in het veranderproces. Dit gaat verder dan alleen een gedachte, je voelt het, je wilt het echt. Je bent bereid de benodigde ‘offers’ te brengen. Je wil echt die lekkere wijn voorlopig niet meer drinken, je favoriete chips laten staan en stoppen met chocolade eten. Je wil je avondje op de bank inruilen voor de sportschool. Je bent voorbereid op mensen in je omgeving die je pushen om toch dat gebakje te nemen, omdat je anders ‘zo ongezellig bent’.

 

Verandervermogen: Stap drie in het veranderproces. Als je hebt bedacht wat je anders wilt en bereid bent om de ‘offers’ te brengen, dan is het zaak dat je weet hoe. Dit gaat dus over kennis en vaardigheden. Je weet hoe je op een verantwoorde manier kunt afvallen. Je weet welke voedingsmiddelen je gerust kunt eten en welke je beter kunt vermijden. Je kunt koken en je hebt inzicht in hoe je het beste kunt omgaan met je medicatie/allergie/veganistische leefstijl. Hieronder valt ook inzicht in je onvermogen; wat kun je niet, wat zijn je valkuilen en risico’s en hoe vermijd of verklein je die?

 

Samengevat: als je bedenkt dat je wil afvallen, dan is de volgende stap dat je je verdiept in de ‘offers’ die dat van je vraagt. Ben je bereid die te brengen? Zo ja, dan is de laatste stap dat je over de benodigde kennis en vaardigheden beschikt.

 

Misschien begrijp je nu ook al waar het soms mis gaat. Je kunt honderd dingen bedenken, maar als je niet werkelijk bereid bent om te veranderen, om offers te brengen, dan lukt het niet. Sommige mensen zeggen ‘alle verandering doet pijn.’ Dat vind ik altijd heel dramatisch, maar er zit wel een kern van waarheid in. Veranderen kost moeite. Het vraagt doorzettingsvermogen, discipline en de kracht om je eigen koers te volgen.

Vergroot je veranderkansen

Hoe kun je jezelf helpen in een verandertraject? In ieder geval dus door je doelen positief en daadkrachtig te formuleren. Daarnaast helpt het enorm als je een zogenaamd lonkend perspectief hebt. Met andere woorden, vraag jezelf af wat er verbetert in je leven als je afvalt, vaker nee zegt, of dat computerprogramma beheerst. Wat heb je of kun je dan, wat je nu niet hebt of kunt?

 

Dit lonkende perspectief maakt het makkelijker om de verleidingen te weerstaan die op je pad komen. Want er zullen altijd mensen zijn het niet waarderen dat je ineens ‘nee’ zegt, die je ongezellig of saai noemen omdat je taart of alcohol weigert, en mensen die je een nerd of een streber vinden omdat je iets nieuws wilt leren of ergens beter in wil worden. Het zij zo. Jij weet waar je het voor doet en als je dat scherp voor ogen houdt, brengt niemand je uit koers.

 

Moet je alleen nog zorgen dat je weet hoe je respectvol ‘nee’ zegt, hoe je het beste je nieuwe gewicht kunt bereiken en hoe je dat computerprogramma onder de knie krijgt. Maar voor kennis en vaardigheden geldt: als je wilt veranderen, dan vind je wel een weg. Op internet is heel veel informatie te vinden. Vrienden, familie en collega’s kunnen je ondersteunen, je kunt aankloppen bij professionals (je huisarts, een diëtist, coach, of personal trainer), of je sluit je aan bij een kookclub, een hardloopgroepje of een ander gelijkgestemden-gezelschap.

Dus, wat is belangrijk om je doelen te halen?

  • Formuleer je doel positief en krachtig.
  • Doorloop de veranderdriehoek.
  • Zorg voor een lonkend perspectief.

 

P.S.: Kun je dat lonkend perspectief niet bedenken? Of ben je niet bereid de offers te brengen? Dat is ook goed. Dan is het kennelijk niet jouw doel (maar misschien dat van je partner, werkgever, of een vriend :)). Laat het dan los, of herformuleer het naar een doel dat wel bij je past en waarvoor je wel intrinsiek gemotiveerd bent om het te  halen.

 

Wil je hierover meer weten? Lees dan ook mijn blog over doelen stellen én realiseren en mijn blog over overtuigingen.

 

Succes!

Doelen stellen

door

Marianne van Kampen

Je doelen bepalen en halen

Twee jaar geleden stond mijn leven ineens op z’n kop. Er gebeurde heel veel en grote veranderingen dienden zich aan. Ik moest opnieuw koers bepalen en bedenken hoe ik verder wilde. En hoe doe je dat? Hoe bepaal je een nieuwe koers en vooral, hoe zorg je dat je je (nieuwe) doelen waarmaakt?

 

In deze blog vertel ik je:

 

  • hoe een vision board je kan helpen bij het stellen en realiseren van je doelen;
  • wat overtuigingen zijn en hoe die je helpen of belemmeren om je doelen te halen;
  • hoe je hersenen jouw waarneming filteren en hoe dat je beslissingen beïnvloedt.

Hoe helpt een vision board je bij het stellen en realiseren van je doelen?

Met een vision board maak je visueel inzichtelijk wat je wil en waarop je wil focussen. Hang het ergens op waar je het dagelijks ziet, en neem iedere dag een momentje om het aandachtig te bekijken. Hardop voorlezen wat je allemaal hebt opgeschreven, helpt ook om de focus op je doelen vast te houden. Je kunt op verschillende manieren een vision board maken en ik heb mijn tips om een vision board te maken voor je op een rij gezet in een andere blog.

 

Een ander groot voordeel van een vision board is dat het maken ervan een proces is. Als je hier de tijd voor neemt, zul je ervaren dat het je helpt om bewust te worden van de zaken die écht belangrijk voor je zijn. Het visualiseren van je doelen en de mensen en middelen die je daarvoor nodig hebt, dwingt je om hierover na te denken. En misschien nog wel belangrijker: om te voelen. Want diep van binnen weet je wel wat voor jou de juiste koers is. Je moet alleen de rust vinden om met dat gevoel in contact te komen.

 

Tekenen, mindmappen, afbeeldingen zoeken, zinnen formuleren, het helpt om die rust en ruimte te vinden. Als vanzelf komen er gedachten, gevoelens en ideeën omhoog die je in de ruis van alledag niet opmerkt, maar die nu tot je bewustzijn kunnen doordringen.

 

Wat hebben je overtuigingen te maken met je doelen?

Bij het stellen van je doelen spelen je overtuigingen een grote rol. Je overtuigingen zijn je opvattingen over allerlei zaken, die diep verankerd zitten in je systeem. De meeste overtuigingen zijn onbewust. Je hebt ze ooit gevormd en opgeslagen, en nu bepalen ze voor een groot deel de manier waarop je denkt en handelt. In mijn blog over overtuigingen leg ik uit hoe ze ontstaan en wat je kunt doen om belemmerende overtuigingen los te laten, of om te buigen naar helpende overtuigingen.

 

Iedereen heeft dus overtuigingen; opvattingen over wat hoort en niet hoort, wat goed is en wat niet, over wie je bent en wat je kunt, wat voor jou is weggelegd en wat niet. Een groot deel van je overtuigingen ontstaat al in je j(vroege) jeugd en die neem je mee in je volwassen leven.

 

Stel je nu eens voor dat je diep van binnen onbewust vindt dat mensen die veel geld hebben niet deugen. Dan kun je wel op je moodboard zetten ‘Ik heb genoeg geld om een luxe leven te leiden’, maar de kans dat je dat waarmaakt, is niet zo groot. Om de simpele reden dat je onbewuste stuurt op je overtuigingen.

 

En ‘sturen op’ betekent in dit geval dat je vooral die dingen waarneemt die overeenkomen met je overtuigingen. Je zal dus vooral de voorbeelden zien van mensen die veel geld hebben en daar niets goeds mee doen. De weldoeners die hun geld delen en inzetten voor goede doelen, wimpel je af als uitzonderingen, of je neemt ze helemaal niet waar. Kansen om geld te verdienen zul je ook niet snel zien, want je onbewuste filtert die waarneming voortvarend voor je weg. Kortom, je interne filtersysteem filtert sommige zintuigelijke waarnemingen weg die je overtuigingen niet ondersteunen, en laat waarnemingen die dat wel doen eerder door naar je bewuste denken.

Je reticulair activatiesysteem bepaalt welke informatie je bewust waarneemt

Dat interne filtersysteem is een efficiënt netwerk van verbindingen in je hersenen, het zogenaamde reticulair activatiesysteem (RAS). Dat is heel fijn om te hebben, want per dag krijg je via je zintuigen tienduizenden prikkels binnen. Het is onmogelijk om die allemaal bewust te verwerken.

 

Je RAS filtert de binnenkomende informatie en laat informatie door naar je bewuste denken als dat je helpt om te overleven, als het nieuw is (maar wel bekend) en als het een hoge emotionele lading heeft. Daarom zie je toch uit je ooghoeken die auto op je af komen, ook al was je volledig in gedachten verzonken, valt de nieuwe felgekleurde memo in de personeelskamer je gelijk op en word je wel wakker van je huilende baby, maar niet van het onweer.

 

Daarnaast hebben je ervaringen, herinneringen en overtuigingen invloed op welke informatie je wel en niet bewust meekrijgt. Dat verklaart waarom getuigen van een ongeluk of misdrijf soms allemaal iets anders vertellen. Ze vertellen allemaal de waarheid, maar wel hún waarheid. Hun RAS heeft aan de hand van hun kijk op de wereld bepaalde informatie doorgelaten en andere niet.

 

Het is belangrijk om dit te begrijpen als je doelen voor jezelf wilt stellen. Want, zoals eerder gezegd: als jij doelen stelt die niet overeenkomen met je overtuigingen, geeft het RAS bepaalde informatie niet door aan je bewustzijn, ook als dat informatie is die je kan helpen om je doelen te bereiken. Het is in dat geval zaak om je doelen bij te stellen, of de overtuigingen die je doelen in de weg staan, los te laten.

Dus, wat is het belangrijkste bij het bepalen en realiseren van je doelen?

  • Visualiseer je doelen op een vision board.
  • Check of je overtuigingen je doelen ondersteunen.
  • Wees je ervan bewust dat jouw waarneming een weergave is van jouw ervaringen, herinneringen en overtuigingen. Geloof je ergens met heel je hart in? Dan zie je vooral kansen en mogelijkheden. Denk je dat het niet voor je is weggelegd? Dan ga je onbewust op zoek naar bevestiging van die overtuiging.

 

Omdat er nog veel meer te vertellen is over doelen stellen, ga ik daar in andere blogs dieper op in. Zo vertel ik je over het ‘eigenlijk-zou-ik-moeten-fenomeen’: hoe kan het dat je best weet wat je ‘eigenlijk’ moet doen, maar dat je het toch niet doet?

 

Veel leesplezier!

Vision board maken

door

Marianne van Kampen

Hoe maak je een vision board dat je helpt om je doelen te realiseren?

In deze blog vertel ik je:

  • met welke materialen je een visionboard kan maken;
  • wat het verschil is tussen doelen, resultaten en middelen;
  • op welke manier je het beste je doelen kunt verwoorden en waarom.

Welke materialen gebruik je voor een vision board?

Een vision board (of wish board) is een visualisatie van je wensen, ideeën of doelen. Je kunt dat maken zoals jij dat wilt, op een manier die past bij jou. Ik heb mijn vision board in eerste instantie op een groot stuk stevig karton gemaakt. Op verschillende kleuren papier heb ik opgeschreven wat belangrijk voor me is qua werk, relaties en andere onderdelen van mijn leven. Na een tijd je vond ik het belemmerend dat het vast zat op dat stuk karton, dus heb ik het opnieuw gemaakt, maar nu op een magneetbord. Zo kan ik er doelen aan toevoegen of juist weghalen als ze niet meer passend zijn. Je doelen kunnen immers veranderen.

Wat is het verschil tussen een doel, een resultaat en een middel?

Het klinkt eenvoudig: je doel is waar je naartoe wil, je resultaat is wat je ervoor moet doen en je middel is dat wat je ervoor nodig hebt. Toch kun je ze makkelijk door elkaar halen. In een van mijn eerste moodboards had ik ‘sporten, studeren en communicatietrainingen geven’ als doelen opgeschreven. Want, zo was mijn idee, dat is wat ik wil. In mijn ideale week is hier iedere week tijd en ruimte voor.

 

Maar dit zijn geen doelen, dit zijn resultaten: dingen die je doet om je doel te bereiken. Je moet dus op zoek naar het ‘hoogste doel’. Wat is dat voor jou? Wat is jouw ultieme zingeving? Jouw bijdrage hier op aarde? En nu niet in de stress raken, want het hoeft echt geen groots en verheven doel te zijn. We kunnen niet allemaal Nelson Madela, Bill Gates of Gretha Thunberg zijn 🙂

 

Je kunt jezelf een aantal vragen stellen om jouw hoogste doel helder te krijgen:

  • Als je later terugkijkt op je leven, wat wil je dan zien?
  • Hoe wil je herinnerd worden?
  • Waarom, waarom, waarom? – Ik wil sporten. Waarom is dat belangrijk? Omdat ik daar fit en blij van word. Waarom is dat belangrijk? Omdat ik dan de energie en de drive heb om de dingen te doen die ik wil doen. Waarom is dat belangrijk? omdat ik wil bijdragen aan het mentale welzijn van anderen en dat kan ik alleen als ik zelf gelukkig ben en genoeg energie heb. Sporten helpt me daarbij.

 

Zo zie je maar: sport is in dit geval geen doel, maar een resultaat. Als ik sport, helpt me dat om mijn hoogste doel te bereiken. En dat geldt ook voor studeren, trainingen geven, een goede omzet hebben en in liefdevolle verbinding staan met mijn naasten. Allemaal resultaten die me helpen om mijn doel te bereiken: gelukkig, fit en vitaal zijn, zodat ik kan bijdragen aan het geluk en de vitaliteit van anderen.

 

En wat zijn dan je middelen? Dat zijn de ‘gereedschappen’ die je nodig hebt om je resultaten te behalen. Dus om te kunnen sporten, heb ik een abonnement bij een sportschool nodig, of een personal trainer 😉 Ik heb een sport-outfit nodig (kleding, maar ook een racket, bokshandschoenen, scheenbeschermers, schaatsen, of andere attributen). En ik heb tijd nodig en vervoer naar de sportschool.

 

Je doelen effectief verwoorden

Denk goed na over hoe je je doelen en middelen verwoordt. Zorg in ieder geval dat je het altijd op een positieve manier doet; in termen van wat je wilt, in plaats van wat je niet wilt. Dus: ‘ik ben gezond en vitaal’, in plaats van ‘ik ben niet ziek’. En ‘ik heb mijn financien goed op de rit’, in plaats van ‘het ontbreekt me niet aan geld’.

 

Je hersenen zetten negatieve programmeringen namelijk om in een positieve variant. Dus ‘het ontbreekt met niet aan geld’, wordt opgeslagen als ‘het ontbreekt me aan geld’. En vervolgens gaat je onderbewuste hard aan de slag om dit waar te maken. Dat komt onder meer door het reticulair activatiesysteem (RAS) in je hersenen. Hierover kun je meer lezen in mijn blog over doelen stellen. En als je dat interessant vindt, is mijn blog over overtuigingen ook een aanrader! Je kunt namelijk doelen stellen tot je een ons weegt, maar als je diep van binnen niet gelooft dat het weggelegd is voor je, wordt het een stuk lastiger om je doelen te bereiken.

Dus, wat is het belangrijkste bij het maken van een moodboard?

  • Kies een vorm die bij je past, want het is jouw proces en jouw vision board.
  • Bepaal je doel en je middelen.
  • Formuleer posiftief.

Heel veel succes en plezier met het maken van je vision board! Ik hoop dat het je net zoveel richting en focus geeft als mijn vision board dat doet voor mij.

 

Wil je meer weten over doelen stellen? Lees dan ook mijn blog over het ‘eigenlijk-zou-ik-moeten-fenomeen’: hoe kan het dat je best weet wat je ‘eigenlijk’ moet doen, maar dat je het toch niet doet?